Donderdag, 20 Oktober 2016

TEVREDENHEID

Hierdie kort reeks fokus op daardie Bybelse eienskappe wat eie behoort te wees aan Christene.  

In Spreuke 30:7-9 het Salomo die volgende gesê: “Twee dinge vra ek van U;  onthou dit nie aan my voordat ek sterf nie.  Hou valsheid en leuentaal ver van my af;  gee my nie armoede of rykdom nie, laat my geniet die brood wat vir my bestemd is;  dat ek nie, as ek oorversadig geword het, U verloën nie, en sê: Wie is die Here:  En dat ek nie, as ek arm geword het, steel en my aan die Naam van my God vergryp nie”
Toe God vir Salomo gevra het wat Hy vir hom kon gee, het Salomo geantwoord en gevra vir ‘n opmerksame hart om reg te spreek oor die volk en om tussen goed en kwaad te onderskei (1 Kon. 3:5-14).  Jabes het gevra dat God hom ryklik moet seën en sy grondgebied vermeerder en dat God se hand met hom moet wees en dat God die onheil van hom moet afweer sodat geen smart hom sou tref nie (1 Kron. 4:9-10).  Wat sou jy van God gevra het?
Ons moet leer om ons gebedsversoeke te rig met wat te doen het met ons karakterbou en lewensomstandighede.  Vra eerstens vir God om jou te help om nie te sondig nie en om jou van trots en oneerlikheid te verlos.  As ‘n persoon wat na tevredenheid (vergenoegde) streef, vra Hom dan om jou nie armoede of rykdom te gee nie.  Beide hierdie uiterstes kan ons in versoeking lei.  Aan die een kant kan armoede veroorsaak dat ons teen God murmureer;  en aan die ander kant kan ons in ons rykdom onafhanklik van God raak.
Ontevredenheid verhinder ons om te geniet dit wat God alreeds vir ons gegee het.  Dit vat slegs ‘n druppel asyn om ‘n glas melk suur te maak.  Wees versigtig vir so ‘n gesindheid van ontevredenheid in die huis, by die werk of in die kerk.  Ontevredenheid oor hoe ons lyk, wat ons aantrek, ons inkomste, ongemak en selfs omstandighede waarmee ons te doen kry soos byvoorbeeld die weer, kweek ongelukkigheid.
Paulus is deur verskeie beproewinge getoets.  Hy was in die tronk, het skipbreuk gely, was honger en dors (2 Kor. 11:24-27);  maar selfs in die tronk het hy geskryf: “Nie dat ek dit sê uit gebrek nie, want ek het geleer om vergenoeg te wees met die omstandighede waarin ek is” (Fil. 4:11). 
 Die Bybel sê: “Maar die godsaligheid saam met vergenoegdheid is ‘n groot wins” (1 Tim. 6:6). God mag dalk rykdom aan ons toevertrou of ons mag dalk met armoede beproef word, maar in beide gevalle moet ons Hom vertrou en Sy genade moet vir ons genoeg wees.  Ons het met niks in die wêreld gekom nie en ons sal die wêreld met niks verlaat nie.  Ons moet dus tevrede wees dat ons kos het om te eet en klere het om aan te trek.
Die vergenoegde persoon lewe deur geloof in die beloftes van God en bewys dat God in staat is om al sy behoeftes te vervul na die rykdom in heerlikheid deur Christus Jesus – (Fil. 4:19). Op sesjarige ouderdom het Fanny Crosby as gevolg van ‘n doktersfout blind geword en op agtjarige ouderdom skryf sy: 
“O what a happy child I am
Although I cannot see
I am resolved that in this world
Contented I will be.
In 1 Tim. 6:17 waarsku Paulus ons: “Beveel die rykes in die teenwoordige wêreld om nie hoogmoedig te wees nie en ook nie hulle hoop te stel op die onsekerheid van die rykdom nie, maar op die lewende God wat ons alles ryklik verleen om te geniet”. Laat ons die gesindheid van vergenoegdheid by Dawid aanleer en saam met hom getuig: “Die Here is my Herder;  niks sal my ontbreek nie” (Ps. 23:1).

[Met vergunning vertaal en aangepas uit die Herald of Hope tydskrif]

Sondag, 25 September 2016

Besorgdheid en Bekommernis

Ons almal raak een of ander tyd besorg oor een of ander saak. Die druk by die werk, die welstand van ons kinders, die toestand in ons land, die leefstyl van ander wat vir ons lief en dierbaar is en ons finansiele posisie. Wat dit ook al mag wees, ons is besorg en soms sommer lekker bekommerd daaroor. Hierdie gevoelens veroorsaak dan problem vir ons. Neem asb. kennis dat alle besorgdheid is nie noodwendig sondig en verkeerd nie, maar as dit nie reg hanteer word nie, kan dit oorgaan in sonde. Die Bybel tref ‘n duidelike onderskeid tussen ‘n opregte besorgdheid  en ‘n sondige bekommernis, maar gebruik dieselfde Griekse basis woord “merimna” in albei gevalle.  Paulus gebruik ‘n soortgelyke woord in Filippense 2:20 as hy na die opregte tipe besorgdheid verwys wat Timotheus gehad het deur sy “belange opreg (te) behartig” (merimnysei). In 1 Korintiërs 12:25 gebruik Paulus ook ‘n soortgelyke woord as hy opdrag gee dat gemeentelede “gelyke sorg” (merimnousin) vir mekaar moet dra. Paulus sê in 2 Korintiërs 2:28 dat hy, ten spyte van sy persoonlike uitdagings, ook nog die “daaglikse bekommernis (merimna), die sorg vir al die gemeentes” ook het.  Hierdie gevoelens is ‘n opregte omgee vir die belange van ander.

Die sondige tipe bekommernis waarna die Bybel verwys, gebruik dieselfde Griekse woord “merimna”, maar die konteks verskil. Jesus het in Mattheus 6:25  gesê: “Moenie julle kwel (merimnate) oor jul lewe—wat julle sal eet en wat julle sal drink nie”. Jesus het ook in die gelykenis van die saaier verwys na die “sorge van hierdie wêreld” (Mark. 4:19) as ‘n slegte ding en in Lukas 10:41 na Martha verwys as “besorg (merimnate) en verontrus oor baie dinge” en dat sy dus ‘n slegte gesindheid gehad het. Paulus se opdrag in Filippense 4:6 is “Wees oor niks besorg (merimnate) nie, wys ook na ‘n sondige gesindheid. Die sondige tipe bekommernis is dus die oor-angstige besorgdheid oor die toekoms en dinge wat nie verander kan word nie. Bekommernis is onproduktiewe gedagtes (dagdromery) wat heeltyd probeer om die toekomstige uitkomste te probeer verander. Dit is sondig as sulke gedagtes beheer neem van jou en nie andersom nie. Dit gaan gepaard met die afskeep van verantwoordelikhede, moedeloosheid en hopeloosheid.


Sondige bekommernis veroorsaak slaaploosheid, vergeetagtigheid, gespannenheid en onrustigheid. Hierdie gesindheid veroorsaak dat ons kortaf is met ander en oorkrities van ander mense is en alles wil beheer. Ons sien ander se foute raak en deurdink en oordink hulle foute en probeer ten alle koste die blaam verskuif. ‘n Vinniger hartklop, ongestelde maag en dagdromery veroorsaak dat min werk gedoen word, alhoewel daar baie is om te doen.  As enige van hierdie bostaande simptome gereeld voorkom, kan ons met ons leraar daaroor praat en leer om reg te bid (Fil. 4:6,7), reg te dink (Fil. 4:8) en regop te tree (Fil. 4:9).

Maandag, 12 September 2016

Naomi – Van Onguns na Guns Deur Die Here Se Genade Rut 1-4

In die boek Rut lees ons van die lewensverhaal van Naomi. Haar lewe is ‘n toonbeeld van ‘n lewe wat, a.g.v. die Here se genade, van onguns na guns beweeg.  Doen jouself ‘n guns en lees eers deur die boek van Rut, voordat jy hierdie artikel lees.

Die eerste ding wat ons sal leer van die lewe van Naomi, was dat haar drome aan skerwe gelê het. Die eerste hoofstuk vertel ons van ‘n knellende hongersnood in die “beloofde” land – dit is waar die verhaal begin (1:1a). Die hongersnood het haar man, Elimeleg, onder druk geplaas en hy het besluit om weg te trek van Betlehem (wat brood beteken) – weg van die land wat brood beteken (1:1b), na vreemdeland, ‘n heidense land (1:1c). Naomi en het twee seuns gehad, maar baie vroeg in die verhaal leer ons dat Elimeleg, die broodwinner, afsterwe (1;3), wat beteken dat Naomi as weduwee alleen bly in Moab. Dit was nie ‘n goeie besluit om so weg te trek nie, want nou is sy vrou in ‘n heidense land alleen agtergelaat en boonop het beide hulle seuns met heidense (nie-joodse Moabietiese) vroue getrou (1:4). In daardie tyd kom ook haar twee seuns, Maglon (wat sieklik beteken) en Giljon (wat gedaan beteken) tot sterwe (1:5). Wat nou gemaak? Naomi bevind haar in ‘n vreemde land sonder haar familie, sonder haar man en sonder seuns wat vir haar kan sorg. Al wat sy oorgehad het was twee heidense dogters en hongersnood. Sy het ook desperaatlik probeer om haar skoondogters weg te stuur. Sy het God geblameer vir haar omstadighede (1:13b; 1:22).

Kom ons staan terug ‘n bietjie en dink aan die ongunstigheid van hulle omstandighede. Haar lewe is ten sleg geaffekteer deur hongersnood wat ‘n fisiese swakheid/behoefte in die liggaam te weeg. Daarmee saam moes sy eensaamheid ervaar het wat geestelike swakheid en pyn in die hart te weeg bring. Verder het sy ook haar desperaatheid in die situasie te kenne gegee, want sy moes staatmaak op die mense van die land om vir haar te sorg. Die blaam wat sy na die Here toe verskuif, wys ook hoe bitterheid en depressie in haar lewe ingekom het. Ek glo nie enige een van ons kan onsself in erger omstandighede indink as die waarin hierdie drie vroue hulle bevind het nie. ‘n Ware hopelose situasie!! Is daar enige iets goeds wat hieruit kan voortkom? Is daar enige hoop vir haar?

Die 1ste tekens van hoop (1:6) was dat sy gehoor het dat die Here  op sy volk ag gegee het deur aan hulle brood te gee.” Met ander woorde, die Here wat die volk deur middle van hongersnood gestraf het, het besluit om hulle weer te seen. Die 2de teken van hoop (1:16-17) was die jong heidense skoondogter Rut wat to bekering gekom het en besluit het om haar heidense geloof te verlaat om God alleen te dien. “Maar Rut het gesê:… waar u gaan, sal ek gaan; en waar u vertoef, sal ek vertoef; u volk is my volk, en u God is my God.”  Die 3de teken van hoop (2:1-23) was dat Naomi ‘n het ‘n “bloedverwant gehad van haar man se kant, ‘n vermoende man…”. Dit het beteken dat alhoewel sy op moedverloor se vlakte is, het sy iemand gehad wat vir haar kon sorg. Die 4de teken van hoop (2:3-23) is een van die mooiste liefdesverhale in die Bybel. Boas raak verlief op Rut en Naomi help haar om deur die situasie te kom en uiteindelik met Boas te trou.  

Naomi het vanuit uiters slegte lewensomstadighede beweeg na ‘n plek waar die Here vir haar voorsien het. Die Here het in haar honger en haar behoefte na fisiese brood voorsien. Die Here kan die ongunstige omstandighede van honger omskakel na versadiging. Joh. 6:35  En Jesus sê vir hulle: Ek is die brood van die lewe; wie na My toe kom, sal nooit honger kry nie; en wie in My glo, sal nooit dors kry nie. Die Bybel sê in Rom. 8:35  dat as ons Christus het, dat ons nie deur honger geskei kan word van Hom nie… “Wie sal ons skei van die liefde van Christus verdrukking of benoudheid of vervolging of honger of naaktheid of gevaar of swaard?” Om die waarheid te sê, as ons Christus het, sal ons honger versadig word en die behoefte omgeskakel word in gelukkigheid of saligheid. Jesus het in Lukas 6:21 gese: “Salig is julle wat nou honger het, want julle sal versadig word. Salig is julle wat nou ween, want julle sal lag”.

Die Here het haar eensaamheid weggeneem omgeskakel deur vir haar ‘n nuwe familie te gee, met ‘n toegewyde skoondogter en ‘n welgestelde “skoonseun”, in Boas. Boas sou vir haar sorg en Naomi het haar raad gevolg en vir haar liefde gewys en vir haar gesorg soos geen seun dit kon gedoen het nie.Die Here het ook haar desperaatheid omgeskakel in vasberadenheid, want waar sy aanvanklik haar skoondogter wou wegstuur, het sy nou haar skoondogter kon lei en raadgee. Sy het ‘n selfs die aangenome ouma van Obed, Rut se seun, geword.Laastens, het die Here haar depressie en bitterheid omgeskakel in vreugde en seening. Hoor wat se die vroue vir Naómi (4:14-15) “Geloofd sy die HERE wat aan jou vandag ‘n losser nie laat ontbreek het nie! En mag sy naam in Israel geroem word! Hy sal vir jou een wees wat jou siel verkwik en jou grysheid versorg; want jou skoondogter wat jou liefhet, het hom gebaar, sy wat vir jou meer werd is as sewe seuns.

Dit is moontlik dat die ongunstige omstandighede van die fisiese behoeftes van die lewe, eensaamheid, desperaatheid of depressie ‘n houvas kry op jou lewe. Jou vraag is dan – IS DAAR HOOP? Die Here kan in al ons fisiese en geestelike behoeftes voorsien met baie van die alledaagse dinge wat ons as van selfsprekend aanvaar. Kyk om jou… tel jou seeninge… raak betrokke, want daar is hoop!

Maandag, 05 September 2016

Waar bevind jy jouself vandag?

Ek deel met julle die persoonlike bemoediging wat uit die hart van broer Gideon Cillié kom.

Liewe vriende

Ek het vanoggend die gedeelte in Lukas 7:18-23 gelees, en baie goeie perspektief daaruit gekry, wat ek graag met julle wil deel. Ek glo ons almal vind ons van tyd tot tyd op plekke waar ons vertwyfeling ervaar.

Die gedeelte vertel die verhaal van Johannes die doper wat in die tronk is (nadat hy kritiek uitgespreek het teen Herodes omdat dié ‘n verhouding met sy broer se vrou begin het). Hy het natuurlik die volk Israel gewaarsku om hul te bekeer omdat die Messias (Jesus) aan die kom was, en selfs aan mense verkondig “Aanskou die Lam van God, wat gekom het om die sondes van die wêreld weg te neem”. Hy het Jesus gedoop en eerstehands gesien hoe God, die Vader, Jesus as sy seun identifiseer en hoe die Heilige Gees neerdaal op Jesus. Hy was dus sonder enige rede vir sy vertwyfeling dat Jesus die Messias was.

Tog in hierdie gedeelte stuur hy sy dissipels om by Jesus te gaan uitvind of Hy dan die Messias is. Hoe het dit gebeur? Van absoluut seker na onseker? Was Johannes dan verkeerd? Jesus se antwoord aan sy dissipels is nogal interessant. Hy sê aan hulle om vir Johannes te gaan vertel wat hulle gesien het (Jesus se wonderwerke). Hoekom het Hy nie net ‘n persoonlike boodskap aan Johannes gestuur om hom te bemoedig nie? Iets soos “Johannes jy is okay, Ek is die messias, jy was nie verkeerd nie.” Jesus kies om Johannes te wys op die magtige dade wat Hy gedoen het.

Dalk voel jy ook vandag dat jy in die “tronk van jou omstandighede” sit en dat jy seker iewers verkeerd geluister het toe God jou gestuur het om iets te doen in jou lewe. Jy twyfel soos Johannes skielik of Jesus dan werklik nog daar is en of Hy tevrede is met wat jy gedoen het.

Hierdie gedeelte leer ons om te fokus op God se werke. Interessant genoeg is Jesus se boodskap een wat die aandag vestig op Sy werke in ander se lewens (nie in Johannes se eie lewe nie). Om die regte ding te doen kos jou baie keer ‘n duur prys, maar fokus op God se werke en word bemoedig en weet verseker dat God steeds omgee vir jou. Jesus kon selfs die dissipels weggestuur het en gesê het “Johannes hoe kan jy van alle mense twyfel? Jy het immers die Heilige Gees van kindsdae af, jy het My gedoop, My hoor preek, hoe twyfel jy dan?”

Instede daarvan stuur Hy die bemoedigende boodskap. Moenie bekommerd wees nie Johannes, alles verloop volgens My plan. Jy sien dit nie dalk nou nie, maar Ek is steeds in beheer.

Mag elke een van julle’n wonderlike dag vol van God se bemoedigende vrede hê.

Groete in Christus.

Gideon Cillié

Sondag, 13 Maart 2016

Hoe kan ons meer mense bereik!

Dit is nie meer so ’n maklike taak om die Afrikaanse kerkgemeenskap van ons dag te beskryf nie. Die gemiddelde Afrikaanse Geloofsgemeenskap in Suid-Afrika bestaan hoofsaaklik uit: 1.) Een deel Christene wat nog in die tradisionele gereformeerde susterkerke is, maar wil weet of daar 'n alternatief is; 2.) , ander deel meer “verligte” Christene wat die tradisionele kerke verlaat het en uit vrye wil die charismatiese of ontluikende kerke gekies het, omdat dit bleik die enigste ander opsie te wees (nuwe hervorming, kruiskerk, internet kerke); 3.) nog 'n deel Christene wat hulleself in huiskerke of groterige gebedsgroepe gevorm het en graag die “groot” doop wil ondergaan en dan laastens, maar nie die minste, 4.) Christene en gekerkte ongelowiges wat besluit het om nie meer kerk by te woon  nie, en basies glo dat daar nie enige waarde meer daarin sien nie.

Afrikaans as ’n taalmedium is ook onder druk op alle vlakke van ons samelewing en daarmee saam is daar ’n groeiende aantal Afrikaanssprekendes wat Engelse kerk verkies en dit as werks- en aanbiddingstaal verkies. Die selfs groter getal jongmense wat besluit het om hulle ouers se geestelike nalatenskap vaarwel toe te roep en Sondae te gebruik vir sport, ontspanning en onafgehandelde huistake, is ook ’n interessante tendens. Moet ook nie die groot hoeveelheid Afrikaanssprekende jongmense wat deur middel van werksgeleenthede ’n “beter” heenkome elders in die buiteland gaan soek.  Die enigste gevolgtrekking wat ons hieruit kan maak, is dat die Afrikaanse geloofsgemeenskap aan die kwyn is. Daar is baie min onafhanklike Baptiste/Bybel kerke wat suiwer Afrikaans as medium gebruik. Hierdie nie-denominasie gerigte of onafhanklike kerke is baie klein in getal en nie kerke van voorkeur nie.  

Die rede hiervoor is dat daar baie min motivering is vir mense om die kerke waarin hulle ouers was te verlaat, al is daar min motivering om wel na hulle ouers se kerk toe te gaan. Dit is baie moeilik vir mense wat in bv. in een van die gereformeerde Susterkerke grootgeword het om te besluit om 'n Baptiste kerk by te woon. Daarbenewens is pastorale leierskap ‘n uitdaging in die kleiner kerke, omdat die jong Afrikaanse mans wat potensiaal wys vir gemeentelike leierskap eerder hulleself beskikbaar stel om oorsee te gaan of in sendingorganisasies betrokke te raak wat hulle sal wegneem van Suid-Afrika of die gebiede wat hulle ken.

Wat wel positief is, is dat daar tog 'n aansienlike aantal Christene in die groter geloofsgemeenskappe is wat steeds die suiwer uitleg van die Skrif wil navolg en wil bly by die waarheid van die woord en hulle kinders so grootmaak in hulle eie moedertaal. Hierdie groepies gelowiges is regoor die land in al ons dorpe en stede en op soek na ’n Skrif-suiwer gemeente. Hulle soek Sondae na iets meer as net die program van die tradisionele kerk en maak gebruik van materiaal wat deur verskeie bedienings op die Web geplaas word, asook die DSTV kerk ens. Hierdie Christen is meer wêreldwys en is ingelig oor ’n wye verskeidenheid van onderwerpe as wat hulle ouers was. Hulle is geïnteresseerd in die praatjies wat bekende persoonlikhede lewer oor alledaagse, relevante onderwerpe. Hulle wil tog ook die tradisionele familiewaardes behou en is nie te vinde vir die nuwerwetse en vreemde idees wat ander kulture en bedienings inbring nie. 

Het ons die potensiaal om mense in die diverse plaaslike gemeenskappe te bevriend, te bereik met die evangelie en te bedien met die Woord? Daar sal altyd 'n behoefte wees vir persoonlike kontak met mense. Volge 'n paar maklike stappe: BEVRIEND IEMAND – Maak ‘n vriend met vreemdelinge. BEARBEI HOM/HAAR – Maak tyd vir jou nuwe vriende. BETREK HOM/HAAR – Nooi hulle saam na jou Groeigroep of kerkbyeenkoms. BEREIK HULLE –  Praat met hulle oor die Here Jesus.  


Sondag, 06 Maart 2016

Hoe sal Christenskap oorleef?

Is jy onseker oor hoe die werk van God deur middel van Christenskap op aarde gaan uitbrei en oorleef? Die Groot Opdrag, om mense te bereik met die evangelie, is die antwoord! Nie almal van ons sien onsself egter as voorbrand evangeliste nie, en loop dalk rond met skuldgevoelens wat ons weerhou om betrokke te raak. Ons sien onsself nie as goeie verkoopsmanne of vroue nie en is skugter om die eerste stap te neem. Baie van ons pogings het dalk al misluk en moontlike onoorkombare hindernisse vir ons in die pad na spontane uitreik geplaas.

Johannes, die evangelis, gee ons raad hierin: “En hy wat maai, ontvang loon en vergader vrug vir die ewige lewe, sodat die saaier en die maaier saam bly kan wees.  Want hierin is die woord waar: Dit is een wat saai, en ‘n ander wat maai. Ek het julle gestuur om te maai waar julle nie aan gewerk het nie. Ander het gewerk, en julle het in hulle arbeid ingegaan.”  (Joh. 4:36-38) Op grond van hierdie waarheid kan ons die eenmalige poging wat oes-ten-alle-koste behels, tot ‘n meerfasige proses van saai EN oes aanpas. Kinders wat in Christen huise grootword het en later tot redding gekom het, is ‘n voorbeeld van ‘n proses-gebaseerde voorbereiding van die hart vir die ontvangs van die evangelie. 
   
Onthou, dit is die werk van die Heilige Gees om mense se harte waarlik voor te berei deur sonde oortuiging en waardering van God, maar die Heilige Gees gebruik beide die Woord en die goeie getuienis in Christelike vriendskappe wat goud werd is.  ‘n Boer kies nie bv. nie net ‘n stuk aarde en begin daarop die plant nie. Die grond is te hard en moet gebreek word om sag te wees, anders sal daar geen saad kan ontkiem nie. Die saai van die saad volg hierop en die nasorg van die lande en gesaaides is net so belangrik om ‘n goeie oes te verseker. Kultivering van die hart deur vriendskappe en sosiale interaksie, die saai van die evangelie saad deur goed-geplaaste geestelike gesprekke en die oes van die geestelike vrug deur ‘n oproep tot bekering – dit is alles die werk van die evangelis en dissipelmaker, onder leiding van die Heilige Gees. Al hierdie aktiwiteite neem tyd. Die grootste vraag wat jy jouself in gebed dus moet afvra is, watter vriendskappe het ek gekultiveer in my ongeredde vriende se lewens?  Watter mense se harte is ontvanklik genoeg vir die saad van  die evangelie, dat ek met hulle ‘n geestelike gesprek kan hê? Of dalk is al hierdie dinge al gedoen en die vrug is al ryp en moet afgeoes word deur iemand tot bekering te lei? 

Die opwinding is dat ek en jy betrokke kan raak by die mees belangrike saak wat God nog ooit vir die mens gegee het om in Sy Naam te behartig. Moenie bang wees nie, maar begin met vriendskappe en vriendelike, geestelike gesprekke en hou in gedagte dat daar ander is wat jou kan help.   

Donderdag, 03 Maart 2016

Ons Gewete - Deel 2

Ons gaan voort met ons bespreking oor die gewete

Tweedens, word die gewete elke keer uitgebeeld as 'n "getuienis" van iets anders  (Rom. 2:15; 9: 1; 2 Kor. 1:12; 4:2; 5:11). Die gewete is nie 'n onafhanklike gesag wat wette kan maak en afdwing nie. Die gewete is bloot ‘n ooggetuie wat reageer op basis van die getuienis wat reeds bestaan. Die gewete bepaal nie wat werklik reg of verkeerd is nie; maar lewer bloot getuienis op grond van die waardestelsel wat reeds in 'n persoon teenwoordig is oor wat reg of verkeerd is. In hierdie sin, is die gewete nie 'n gids nie, maar moet eerder gelei word deur 'n deeglik ontwikkelde waardestelsel.

Derdens, is die gewete 'n dienaar van die mens se waardestelsel. 'n Ontleding van 1 Korintiërs 8,10 lig hierdie beginsel uit. Na gelang van die konteks van 1 Korintiërs, is 'n swak gewete een wat optree sonder voldoende Bybelse kennis met betrekking tot die vleis wat aan afgode geoffer word. Dit wil sê, die gewete reageer op grond van 'n swak waardestelsel en daarom lei dit tot skuldgevoelens. Die sterk of meer volwasse gelowige het 'n behoorlike kennisbasis en is dus vry van skuld. In Romeine 14 word "kennis" byna elke keer gebruik as 'n plaasvervanger vir die gewete.  Paulus se lering in 1 Kor. 10 rakende die rol van die gewete beteken dat die finale sê nie by ons gewetes lê nie, maar by die waarheid wat uitspraak lewer oor dit wat tot stigting van die gemeente en tot verheerliking van God is.

Die volgende aanhaling beskryf dit goed:
“Paul does protect the function of conscience in weak believers of 1 Corinthians, but not because they are correct or because their views should be forever tolerated. If the strong were to force the weak to conform against their values (albeit wrong), they would thereby destroy a process of conviction God created so society could police itself. The solution is to address the foundational values. As the value set is informed and changed, conscience will follow. Herein is a needful principle for the Christian community. While a person's judgment may be wrong in light of a biblically enlightened worldview, he or she must be given correct information and the opportunity to pursue maturity without oppressive external manipulation. This is the way of love (cf. 1 Corinthians 8:1-3 ). On the other hand, the classic question, "How long do you put up with the weak?" is easily answered by contextual implication. You work with their weakness until they have had the opportunity to learn the correct way and it becomes a new conviction for them. If they refuse to learn and mature, then they have shifted from the category of weak to belligerent and thereby come under new rules of engagement.”


Gevolgtrekking. Ons gewetes is ‘n deel van ons eie self-bewustheid en gee aanleiding tot die gevoelens van ongemak as ons oortree en/of die gevoel van tevredenheid as ons "voel" asof ons die norme en waardes wat ons erken en toegepas of nagekom het. Die gewete is nie ‘n stem van buite nie, maar 'n innerlike stem wat die mense oor beskik om homself te beoordeel en geskied op grond van dit wat die Skepper voorsien om die skepping onder beheer te hou.